Currently set to Index
Currently set to Follow

Ernstiger beloop COVID-19 bij diabetes

Tijdens de sessie ’COVID & diabetes’ tijdens de ADDRM 2020 gaf Bastiaan de Galan (MUMC) een helder overzicht van de relatie tussen COVID-19 en diabetes. De grote vraag is steeds geweest: lopen mensen met diabetes meer risico op het krijgen van COVID-19? En, is het beloop van het virus anders dan bij mensen zonder diabetes?

Tijdens de eerste coronagolf was het percentage patiënten met diabetes die opgenomen waren in Bernhoven (Uden) en het Tweesteden ziekenhuis (Tilburg) circa 20%.1 Deze cijfers komen overeen met het percentage ziekenhuisopnames van diabetespatiënten van voor de pandemie. Wat wel anders is, is het aantal mensen dat overlijdt: het beloop van COVID-19 is ernstiger bij diabetespatiënten en ook de mortaliteit is 2-3 keer hoger.2 In een onderzoek van Roncon onder 1382 patiënten (gemiddelde leeftijd 51,5 jaar, 798 mannen), was diabetes de tweede veel voorkomende comorbiditeit en werden patiënten met diabetes vaker opgenomen op de IC (OR: 2,79, 95% BI 1,85–4,22, p < 0,0001, I2 = 46%). Bij 471 patiënten (gemiddelde leeftijd 56,6 jaar, 294 mannen) was ook het sterfterisico hoger (OR 3,21, 95% BI 1,82–5,64, p < 0,0001, I2 = 16%).2

IC-opname in relatie tot diabetes
Overlevingskans met diabetes

Comorbiditeit
Het beloop van COVID-19 is ernstiger door de aanwezigheid van comorbiditeit als cardiovasculaire ziekten, hypertensie, obesitas en cerebraal vasculaire aandoeningen. Daarbij zijn type 2-diabetespatienten vaak ouder, behoren relatief vaker tot een etnische minderheid en hebben een lagere sociaaleconomische status. Dit komt overeen met de patiëntkarakteristieken van mensen die overlijden aan COVID-19. Bovendien wordt diabetes geassocieerd met nierinsufficiëntie en chronische longziekte.

Obesitas
Bij mensen met diabetes die vanwege COVID-19 in het ziekenhuis zijn opgenomen, was het BMI positief en onafhankelijk geassocieerd met tracheale intubatie en/of overlijden binnen 7 dagen.3

Verminderde longfunctie
Complicerende factor bij COVID-19 is de verminderde longfunctie van type 2-diabetespatienten.4 Minder longinhoud zal meespelen bij een ernstiger beloop van COVID-19. Dat diabetes een risico is voor chronische longziekte is vaak onderbelicht, terwijl het risico op astma, longfibrose en COPD anderhalf keer hoger is bij mensen met type 2-diabetes, ook na correctie voor diverse factoren.

Hyperglykemie
Nog een risico op een ernstiger beloop is hyperglykemie. Uit onderzoek blijkt dat de glucoseregulatie een belangrijke rol kan spelen in de immuunrespons op COVID-19. Dit is zelfs nog meer het geval bij mensen met niet-gediagnosticeerde diabetes.5

Bovendien hebben veel mensen bij ziekenhuisopname hoge bloedglucosewaarden door stress, door de cytokinestorm die typerend is voor SARS-CoV-2 en bètacelschade met het risico op ketoacidose. Dit geeft problemen als stollingsactivatie, versterkte inflammatie, vaatdisfunctie en verstoorde afweer. Al met al leidt dit tot een slechte prognose.

Behandeling met dexamethason
Een aantal van de negatieve effecten kunnen tenietgedaan worden door behandeling met dexamethason. Mensen die op de IC aan de beademing komen, krijgen dexamethason toegediend. Complicerende factor is dat dexamethason de diabetesregulatie ontregelt. In het Maastricht UMC is een protocol ontwikkeld voor behandeling met insuline bij alle patiënten die opgenomen zijn op de IC, ongeacht diabetes. Ervaring uit Italiaanse ziekenhuizen leerde dat de bloedglucosewaarden verbeteren, de stolling en inflammatie lager is en de overlevingskans toeneemt.

Conclusie

  • Patiënten met vooral type 2-diabetes zijn oververtegenwoordigd bij ziekenhuisopname vanwege COVID-19
  • Obesitas, comorbiditeit en hyperglykemie verklaren het verhoogde risico en de prognose
  • Snelle en adequate insulinetherapie is aangewezen in geval van (steroïde-geïnduceerde) hyperglykemie

Referenties

  1. Buenen et al. NTvG 2020;164:D5001, Murk et al. NTvG 2020;164:D5002
  2. Roncon et al. J Clin Virol 2020;127:104354
  3. Cariou B. Phenotypic characteristics and prognosis of inpatients with COVID-19 and diabetes: the CORONADO study. Diabetologia. 2020 Aug;63(8):1500-1515. doi: 10.1007/s00125-020-05180-x
  4. Gregory L. Kinney G. Pulmonary Function Reduction in Diabetes With and Without Chronic Obstructive Pulmonary Disease. Diabetes Care 2014 Feb; 37(2): 389-395.https://doi.org/10.2337/dc13-1435
  5. Hamer M, et al. Diabetes, glycaemic control, and risk of COVID-19 hospitalisation: Population-based, prospective cohort study. Published: August 21, 2020.
    DOI:https://doi.org/10.1016/j.metabol.2020.154344
>

Privacy- en cookieverklaring Nederlandse Vereniging voor Diabetesonderzoek

Introductie

Dit is de privacyverklaring van Nederlandse Vereniging voor Diabetesonderzoek. Nederlandse Vereniging voor Diabetesonderzoek vindt het belangrijk dat uw persoonsgegevens goed beschermd worden. Via onze websites worden persoonsgegevens verwerkt. Zo slaan wij gegevens op wanneer u de website bezoekt en een account aanmaakt of informatie aanvraagt. Omdat wij veel waarde hechten aan uw privacy worden uw persoonsgegevens op een zorgvuldige manier verwerkt en beveiligd. Hierbij houdt Nederlandse Vereniging voor Diabetesonderzoek zich aan de wet- en regelgeving op het gebied van de bescherming van persoonsgegevens. In deze privacyverklaring leggen wij uit welke persoonsgegevens wij verzamelen, met welk doel wij dit doen en met wie deze gedeeld kunnen worden. Wij kunnen de privacyverklaring wijzigen indien nieuwe ontwikkelingen aanleiding geven. Op onze website vindt u altijd de meest actuele privacyverklaring. Verder stellen wij u per e-mail of anderszins elektronisch op de hoogte van wijzigingen. De laatste versie is aangepast op 25 mei 2018. Raadpleeg deze privacyverklaring regelmatig om op de hoogte te blijven van wijzigingen.

De verantwoordelijke voor het verwerken van de persoonsgegevens in de zin van de wet is Nederlandse Vereniging voor Diabetesonderzoek, gevestigd te Amersfoort aan de Siliciumweg 19 te Amersfoort, ingeschreven bij de Kamer van Koophandel onder nummer 31044167.

Wanneer is deze privacyverklaring van toepassing?

Deze privacyverklaring is van toepassing op alle persoonsgegevens die Nederlandse Vereniging voor Diabetesonderzoek verzamelt en verwerkt van bezoekers van de websites, gebruikers van diensten en producten en deelnemers aan congressen en nascholingen. Door gebruik te maken van onze website en/of onze diensten en producten geeft u toestemming voor verwerking van uw persoonsgegevens volgens deze privacyverklaring.

Als u jonger bent dan 16 jaar, is het alleen toegestaan om gegevens op onze website in te vullen en met toestemming van een ouder of voogd die deze privacyverklaring gelezen heeft. We verzoeken u vriendelijk om geen persoonsgegevens in te vullen op onze website zonder deze toestemming.

Deze privacyverklaring is niet van toepassing op het gebruik en de verwerking van persoonsgegevens van websites van derden die via hyperlinks te benaderen zijn. Hiernaast is Nederlandse Vereniging voor Diabetesonderzoek ook op geen enkele wijze verantwoordelijk voor uitingen van derden.

Welke gegevens verzamelen wij en voor welke doeleinden?

De gegevens die wij verzamelen op onze websites zijn gegevens over uw bezoek aan onze websites (inclusief cookies). Daarnaast verzamelen wij de gegevens die u middels het registratie- en/of contactformulier achterlaat, waaronder mogelijk personalia, adresgegevens, e-mailadres en telefoonnummer. De informatie uit contactformulier wordt gebruikt om te reageren op het bericht.

De gegevens die wij verzamelen indien u zich inschrijft voor een congres of nascholing, zijn (mits van toepassing) inloggegevens (gebruikersnaam en wachtwoord), personalia, adresgegevens, e-mailadres, telefoonnummer en gegevens over uw bezoek aan onze website (inclusief cookies). Nederlandse Vereniging voor Diabetesonderzoek gebruikt deze gegevens ter identificatie en om in het kader van de goede uitvoering van de met u overeengekomen dienstverlening contact met u op te kunnen nemen. Daarnaast gebruiken we de contactgegevens om u te informeren over ontwikkelingen en informatie over onze producten en diensten, bijvoorbeeld via het versturen van nieuwsbrieven.

Om u op een correcte wijze van dienst te zijn heeft Nederlandse Vereniging voor Diabetesonderzoek genoemde gegevens van u nodig. De verstrekking van uw persoonsgegevens aan Nederlandse Vereniging voor Diabetesonderzoek is een noodzakelijke voorwaarde om deel te nemen aan e-learnings, congressen, nascholingen en andere activiteiten. Wanneer u de gegevens niet verstrekt is het niet mogelijk om deel te nemen aan e-learnings, congressen, nascholingen en andere activiteiten. Wij verwerken uw gegevens dus omdat het noodzakelijk is voor de uitvoering van de dienstverlening, en verdere gegevens als u ons daar toestemming voor gegeven heeft. Indien wij uw gegevens verwerken op grond van uw toestemming, kunt u deze toestemming te allen tijde weer intrekken.

Voorts verwerkt Nederlandse Vereniging voor Diabetesonderzoek gegevens van klanten van klanten van Nederlandse Vereniging voor Diabetesonderzoek. Deze gegevens zijn personalia, adresgegevens, e-mailadres en telefoonnummers, alsmede gegevens die betrekking hebben op deelname aan congres- en of nascholingsactiviteiten van Nederlandse Vereniging voor Diabetesonderzoek. Nederlandse Vereniging voor Diabetesonderzoek gebruikt deze gegevens enkel voor de uitvoering van de door haar aan haar klanten geboden dienstverlening.

Bij het bezoeken van websites worden anonieme statistieken geanalyseerd. Bezoekers en/of gebruikers worden niet individueel gevolgd bij het surf- en klikgedrag. Wij hebben analytische software ingesteld in overeenstemming met de instructie van de Autoriteit Persoonsgegevens, zodat de invloed op uw privacy minimaal is.

Maken wij gebruik van cookies?

Wij maken gebruik van verschillende type permanente en sessie cookies. Een cookie is een klein tekstbestand dat op uw computer, smartphone of ander apparaat wordt geplaatst op het moment dat u onze website bezoekt. Sessie cookies worden verwijderd na het afsluiten van de browser, en hebben betrekking op een eenmalig bezoek. Met behulp van permanente cookies die, afhankelijk van het type cookie, enkele jaren bewaard blijven kunnen wij u herkennen bij een volgend bezoek aan onze website.

Functionele of noodzakelijke cookies

Er worden noodzakelijke en functionele cookies gebruikt om het inloggen op onze website te vergemakkelijken en uw instellingen en voorkeuren te onthouden bij terugkerende bezoeken.

Analytische cookies

De analytische cookies worden gebruikt om het websitebezoek te onderzoeken. Zo houden wij bij op welke manier u onze website bezoekt, hoe vaak en hoe lang u bepaalde pagina’s bezoekt en wat uw klik- en surfgedrag is. Hiervoor maken wij gebruik van cookies van derden. Zo plaatsen wij cookies van Google Analytics en Slimstat. Deze gegevens worden niet gekoppeld aan uw naam, adres, e-mailadres, maar worden alleen gebruikt om inzage te verkrijgen over het bezoek aan onze website en de inrichting van onze website hierop aan te passen. Wij hebben op het verdere gebruik hiervan door deze derden geen invloed. Lees het privacybeleid van deze partijen voor meer informatie.

Cookies wissen en blokkeren

Sessie cookies worden na elk bezoek automatisch verwijderd. Permanente cookies kunt u via de browserinstellingen op ieder gewenst moment verwijderen. U kunt er tevens via de browserinstellingen voor kiezen om geen cookies toe te staan. Het blokkeren en/of verwijderen van cookies kan tot gevolg hebben dat de website van Nederlandse Vereniging voor Diabetesonderzoek niet langer (volledig) functioneert. Voor meer informatie over het blokkeren en verwijderen van cookies kunt u de handleiding en instellingen van uw browser raadplegen.

Hoe lang bewaren wij de persoonsgegevens?

Uw persoonsgegevens worden niet langer bewaard dan redelijkerwijs noodzakelijk gezien de doeleinden waarvoor de gegevens zijn verzameld. Zie voor de bewaartermijnen van cookies het gedeelte over cookies in deze privacyverklaring. Om onze diensten zo goed mogelijk aan te kunnen bieden, slaan we de gegevens die u invult op. Wanneer de dienstverlening beëindigd wordt of uw account op één van onze websites gedurende een periode van 3 jaar niet heeft gebruikt, zullen wij de gegevens verwijderen.

U kunt Nederlandse Vereniging voor Diabetesonderzoek op ieder moment verzoeken om gegevens te verwijderen of aan te passen.

Nederlandse Vereniging voor Diabetesonderzoek kan ervoor kiezen om bepaalde persoonsgegevens niet (direct) te verwijderen indien dit gezien wettelijke bewaartermijnen verplicht is of indien het persoonsgegevens betreft die Nederlandse Vereniging voor Diabetesonderzoek namens haar klanten bewaart en het bewaren van deze gegevens geen onevenredige inbreuk maakt op uw privacy.

Welke partijen hebben toegang tot welke persoonsgegevens?

Het is mogelijk dat Nederlandse Vereniging voor Diabetesonderzoek bij het uitvoeren van zijn diensten bepaalde persoonsgegevens deelt met derde partijen als dit redelijkerwijs noodzakelijk is. Deze partijen zijn:

  • IT-partners die zorgen voor hosting en onderhoud van de website;
  • Partners waarvan wij cookies, plug-ins, applicaties en/of andere software gebruiken op de website (zie onderdeel over cookies);
  • Partners en opdrachtgever waarmee Nederlandse Vereniging voor Diabetesonderzoek samenwerkt om e-learnings, congressen, nascholingen en andere activiteiten te ontwikkelen en/of te organiseren.
  • Derde partijen die nodig zijn voor de uitvoering van onze diensten en producten waar in ieder geval onder vallen drukkerijen, mailverwerkers, vormgevers-, hotels en congrescentra of andere accommodatieverschaffers instellingen waarmee Nederlandse Vereniging voor Diabetesonderzoek samenwerkt in het kader van het bieden van diensten aan klanten van Nederlandse Vereniging voor Diabetesonderzoek.

Nederlandse Vereniging voor Diabetesonderzoek waarborgt indien redelijkerwijs mogelijk dat deze derden de gegevens verwerken in overeenstemming met deze privacyverklaring en slechts gebruiken voor het overeengekomen doel.

Wij verkopen of verspreiden uw persoonsgegevens nooit zonder uw toestemming aan derden die als doel hebben de gegevens te gebruiken voor direct marketing. Uitsluitend indien Nederlandse Vereniging voor Diabetesonderzoek hiertoe wettelijk is verplicht, worden persoonsgegevens verstrekt aan toezichthouders, fiscale autoriteiten en opsporingsinstanties. Nederlandse Vereniging voor Diabetesonderzoek zal in dergelijke gevallen passende maatregelen nemen die redelijkerwijs nodig zijn om te waarborgen dat uw gegevens zo goed mogelijk worden beschermd.

Hoe beschermen wij uw persoonsgegevens?

Nederlandse Vereniging voor Diabetesonderzoek gaat zorgvuldig om met uw persoonsgegevens. Wij nemen de passende technische en organisatorische maatregelen om uw persoonsgegevens te beschermen tegen verlies, vernietiging of onrechtmatig gebruik, die gezien de daarmee gemoeide kosten en de aard van de persoonsgegevens redelijk zijn.

Zo worden de gegevens die u via de website invoert versleuteld via een Secure Socket Layer (SSL) verbinding verzonden, en worden de gegevens opgeslagen op beveiligde servers van Nederlandse Vereniging voor Diabetesonderzoek of die van een derde partij waarmee wij samenwerken. Als wij samenwerken met een derde partij, hebben wij heldere afspraken met deze partij om de bescherming van persoonsgegevens te waarborgen.

Inzage, correctie en verwijdering

U mag ons te allen tijde inzage verzoeken in uw persoonsgegevens. Ook kunt u ons verzoeken uw persoonsgegevens te verbeteren, aan te vullen, te verwijderen of af te schermen indien deze onjuist, onvolledig of irrelevant zijn, of anderszins in strijd met een wettelijk voorschrift worden verwerkt. U heeft het recht bezwaar te maken de verwerking van uw persoonsgegevens. Heeft uw toestemming gegeven voor de verwerking van persoonsgegevens dan heeft u het recht deze toestemming in te trekken. Ook heeft u het recht op gegevensoverdraagbaarheid.

Binnen een aangemaakt account kunnen bepaalde gegevens bovendien op ieder gewenst moment door u worden gewijzigd. Indien u bent aangemeld voor een nieuwsbrief bevat elke nieuwsbrief instructies om u hiervoor af te melden.

Als u klachten heeft over de manier waarop wij met uw gegevens omgaan, laat ons dit dan weten, zodat wij hier mee aan de slag kunnen. U heeft ook het recht om een klacht in te dienen bij de Autoriteit Persoonsgegevens.

Vragen, bezwaren, verzoeken tot inzage, correctie en/of verwijdering van persoonsgegevens kunnen worden verstuurd naar:

Nederlandse Vereniging voor Diabetesonderzoek
Olio Communicatie bv
Siliciumweg 19
3812 SV Amersfoort
Tel: 033-4633302
www.olio.nl

Laatste update: mei 2018